Гнатюк на основи народней творчосци Руснацох и їх духовней култури заключел же вони часц українского народу и то нєпреривно доказовал у своїх наукових роботох. Такой по обявйованю першей обсяжней студиї о Руснацох з насловом „Руски населєня у Бачки” 1898. року, хтора у ствари була його семинарска робота, котру написал и одбранєл при проф. М. Грушевскому, у науковей славистичней явносци зявели ше иншаки становиска о националней припадносци Руснацох. Визначни науковци слависти, Чех Франтишек Пастрнек и Рус Александер Соболевски, доказовали же на основи язика, на хторим Гнатюк позберал и опубликовал народну творчосц Руснацох, їх треба тримац за Заходних Славянох, односно за Словацох. Гнатюк вошол до полемики з опонентами, припознаваюци же у язику Руснацох у Бачки єст досц елементи заходнославянских, поготов словацкого язика, алє прешвечлїво доказовал же язик, гоч є барз важне, нє може буц єдине мерадло у одредзованю националней припадносци єдного народу. Вон поготов доказовал же духовна култура Руснацох, писменосц, релиґия, обряд и народна творчосц ясно указую же Руснаци баржей повязани з Восточнима Славянами и же су по походзеню найблїзши ґу Українцом. Полемика о язику и националней припадносци Руснацох тирва по нєшка. Други, за Гнатюка барз важни арґумент у одредзованю националней припадносци єдного народу то його становиско о самим себе и становиско його сушедох. Факт, же Руснаци у Бачки и Сриме у чаше кед Гнатюк нащивел тоти краї, гоч мали контакти зоз Словацами, нїґда ше нє тримали за Словацох, анї тутейши Словаци их нє тримали за своїх сонароднїкох, а и Серби, Нємци и Мадяре у тих крайох нє идентификовали Руснацох зоз Словацами.